W związku ze zbliżającym się terminem rozliczeń podatkowych za rok 2021, za ministerstwem finansów publikujemy odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania związane z ulgą dla dużych rodzin i jej rozliczaniem. Przeczytaj koniecznie!

Kto może skorzystać z ulgi?

Ulga przysługuje podatnikowi, który w roku podatkowym w stosunku do co najmniej czworga dzieci: wykonywał władzę rodzicielską; pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało, lub sprawował funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą. A w przypadku pełnoletnich, uczących się dzieci: wykonywał ciążący na nim obowiązek alimentacyjny albo sprawował funkcję rodziny zastępczej.

Ulga dotyczy rodziców, w tym rodziców zastępczych, oraz opiekunów prawnych, bez względu na ich stan cywilny. Mogą z niej korzystać zarówno samotni rodzice (opiekunowie prawni), jak i małżonkowie oraz rodzice pozostający w związkach nieformalnych.

Jakich dzieci dotyczy ulga?

Ulga przysługuje podatnikowi w związku z wychowywaniem dzieci: małoletnich, bez względu na wysokość ich rocznych dochodów; pełnoletnich, otrzymujących zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, bez względu na wysokość ich rocznych dochodów, oraz pełnoletnich do ukończenia 25. roku życia, uczących się.

Przy czym podatnik skorzysta z ulgi, jeśli dzieci pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się, w roku podatkowym:

  • nie stosowały przepisów dotyczących 19% podatku liniowego lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem przepisów dotyczących tzw. najmu prywatnego, w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
  • nie podlegały opodatkowaniu podatkiem tonażowym na zasadach określonych w ustawie o podatku tonażowym lub tzw. podatkiem okrętowym na zasadach określonych w ustawie o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych,
  • nie uzyskały dochodów opodatkowanych według skali podatkowej lub 19% podatkiem z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, udziałów (akcji) lub pochodnych instrumentów finansowych lub przychodów zwolnionych od podatku w ramach tzw. ulgi dla młodych czy ulgi na powrót, w łącznej wysokości przekraczającej 3089 zł, z wyjątkiem renty rodzinnej.

DALSZA CZĘŚĆ ARTYKUŁU POD MATERIAŁEM WIDEO:

{source}<iframe width="683" height="384" src="https://www.youtube.com/embed/QIbtrpRR3vA" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>{/source}

Jakie przychody obejmuje ulga?

Ulga obejmuje przychody: z pracy na etacie (umowa o pracę, stosunek służbowy, praca nakładcza, spółdzielczy stosunek pracy); z umów zlecenia zawartych z firmą; z działalności gospodarczej, opodatkowane według skali podatkowej, 19% podatkiem liniowym, stawką 5% (tzw. ulga IP Box) oraz ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

Ulga podatowa

Jakich przychodów nie obejmuje ulga?

Ulga nie obejmuje m.in. przychodów: z zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego (np. zasiłków chorobowych, macierzyńskich); z umów o dzieło; z praw autorskich (z wyjątkiem tych uzyskanych w ramach umowy o pracę); podlegających opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; zwolnionych od podatku dochodowego (innych niż zwolnione na podstawie ulgi dla rodzin 4+, np. diet i innych świadczeń z tytułu podróży służbowej, zapomogi otrzymanej w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych lub długotrwałej choroby wypłaconej z ZFŚS, świadczeń 500+); od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia.

Jaka kwota podlega zwolnieniu?

Zwolnieniu podlega kwota przychodu nieprzekraczająca 85 528 zł w roku podatkowym u każdego z rodziców lub opiekunów prawnych.

Kiedy ulga może być stosowana?

Ulga może być zastosowana już w trakcie roku, ale ostateczne jej rozliczenie nastąpi w zeznaniu rocznym.

Ulga dla rodzin 4+ stosowana w trakcie roku

Jeśli podatnik zobowiązany jest do samodzielnego obliczania zaliczki lub podatku w związku z osiąganiem: zagranicznych przychodów z pracy na etacie czy umów zlecenia zawartych z firmą; przychodów z działalności gospodarczej; to samodzielnie stosuje ulgę, wyłączając przychody nią objęte z przychodów podlegających opodatkowaniu.

Ulga dla rodzin 4+ w rozliczeniu rocznym

Korzystając z ulgi dla rodzin 4+, w terminie określonym na złożenie zeznania, składasz informację o liczbie dzieci i ich numerach PESEL, a jeśli dzieci nie mają tego numeru, w informacji wskazujesz ich imiona, nazwiska oraz daty urodzenia. Nie składasz tej informacji, jeśli w zeznaniu podatkowym skorzystałeś z ulgi na dzieci i oświadczyłeś w nim, że równocześnie skorzystałeś z ulgi dla rodzin 4+, a prawo zarówno do ulgi na dzieci, jak i ulgi dla rodzin 4+, przysługiwało na te same dzieci.

Jesteśmy małżeństwem. Mój mąż jest rodzicem czworga małoletnich dzieci z pierwszego związku. Wychowujemy je wspólnie, ale ja ich nie przysposobiłam. Czy oboje możemy skorzystać z ulgi dla rodzin 4+, czy tylko mój mąż?

Po spełnieniu pozostałych warunków dotyczących źródeł przychodu z ulgi dla rodzin 4+ będzie mógł skorzystać wyłącznie mąż, który wykonuje wobec swoich dzieci władzę rodzicielską.

Z mężem wychowujemy piątkę wspólnych dzieci. Troje dzieci małoletnich i dwoje dorosłych, z których jedno pobiera rentę socjalną, a drugie, 23-letnie, studiuje i pracuje na umowę zlecenie (uzyskując z tego tytułu przychód objęty ulgą dla młodych w kwocie 8000 zł). Ja pracuję na etacie, a mąż prowadzi działalność gospodarczą, opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Mój przychód z pracy wyniósł 65 000 zł, a przychód męża z prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł 115 000 zł. Czy obydwoje będziemy mogli skorzystać z ulgi dla rodzin 4+?

Tak, każde z Was będzie mogło skorzystać z ulgi dla rodzin 4+, bowiem czworo z piątki Waszych dzieci (troje małoletnich i pełnoletnie dziecko otrzymujące rentę socjalną), spełnia warunki uprawniające do zastosowania ulgi przez każdego z Was. W konsekwencji Twój cały przychód w kwocie 65 000 zł będzie zwolniony (mieści się w limicie), natomiast przychód Twojego męża będzie zwolniony wyłącznie do wysokości limitu 85 528 zł.

Jestem wdową i samotnie wychowuję czwórkę dzieci. Dwoje z nich jest pełnoletnich i uczy się w szkole ponadpodstawowej. Dzieci pełnoletnie pobierają rentę rodzinną na własne nazwisko i ich dochód roczny z renty przekroczy kwotę 3089 zł. Pracuję na etacie i dorabiam okazjonalnie na podstawie umów zlecenia zawartych z firmą. Mój łączny przychód wyniesie 50 000 zł. Czy mogę korzystać z ulgi dla rodzin 4+?

Tak, możesz skorzystać z ulgi dla rodzin 4+. Renta rodzinna nie jest uwzględniana w limicie dochodów dziecka (3089 zł), od którego zależy prawo skorzystania z ulgi, w związku z jego wychowywaniem.

DALSZA CZĘŚĆ ARTYKUŁU POD MATERIAŁEM WIDEO:

{source}<iframe width="683" height="384" src="https://www.youtube.com/embed/QJ1m1g03l-Y" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>{/source}

Od kilku lat korzystam z ulgi na dzieci. Jeżeli spełniam wszystkie warunki, to czy w 2022 r. mogę skorzystać jednocześnie z dwóch ulg – na dzieci i dla rodzin 4+?

Tak, możesz. Korzystanie z ulgi dla rodzin 4+ nie wyklucza możliwości skorzystania z ulgi na dzieci.

Wraz z partnerem wychowujemy czworo małoletnich dzieci. Przy czym każdy z nas jest rodzicem dwojga dzieci. Obydwoje uzyskujemy przychody z pracy. Czy możemy skorzystać z ulgi dla rodzin 4+?

Nie. Żadne z Was nie spełnia warunków, ponieważ nie jest rodzicem czwórki dzieci.

Jesteśmy rodzicami trójki małoletnich dzieci. W październiku urodzi się nam czwarte dziecko. Oboje pracujemy w szkole na etacie. Czy będziemy mogli skorzystać z ulgi dla rodzin 4+?

Tak, z chwilą narodzin czwartego dziecka spełnicie warunki do skorzystania z ulgi dla rodzin 4+.

Mam dwójkę dzieci i jestem w ciąży bliźniaczej (jestem od początku roku na zwolnieniu). Termin porodu mam wyznaczony na sierpień. Czy po urodzeniu dzieci będę mogła wystąpić do ZUS-u o stosowanie ulgi dla rodzin 4+?

Nie, nie będziesz mogła stosować tej ulgi. Zasiłek wypłacany przez ZUS nie jest objęty zwolnieniem dla rodzin 4+.

Spełniam warunki do ulgi dla rodzin 4+, ale nie złożyłam pracodawcy oświadczenia o stosowaniu ulgi. Czy mogę z niej skorzystać w zeznaniu rocznym?

Tak, możesz skorzystać ze zwolnienia w zeznaniu rocznym, jeśli spełniasz warunki. To, że pracodawca nie stosował tej ulgi w trakcie roku, nie wyklucza możliwości skorzystania z niej w zeznaniu rocznym.

Jesteśmy młodym małżeństwem (mamy po 25 lat), mamy czworaczki. Obydwoje pracujemy na etacie, każde z nas zarobi w tym roku podatkowym 110 000 zł. Czy każde z nas może wykorzystać po dwa limity (2 x 85 528 zł), bo każde z nas ma prawo do dwóch ulg?

Nie, każde z Was może skorzystać z obu ulg (z ulgi dla młodych i ulgi dla rodzin 4+), ale tylko w ramach jednego limitu przysługującego każdemu z Was. Limit w kwocie 85 528 zł jest jeden dla podatnika, łączny dla ulgi dla rodzin 4+, ulgi dla młodych oraz ulgi na powrót, ulgi dla pracujących seniorów.

Wychowuję czworo małoletnich dzieci i prowadzę działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem liniowym. Czy mogę skorzystać z ulgi dla rodzin 4+?

Tak, ulga dla rodzin 4+ obejmuje także przychody z działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym.

Wychowuję czwórkę dzieci. Na początku roku złożyłam pracodawcy oświadczenie o spełnieniu warunków do korzystania z ulgi dla rodzin 4+. Czy stracę uprawnienia do ulgi w sytuacji, gdy pełnoletnie, uczące się dziecko uzyska w wakacje dochód z pracy ponad 3089 zł?

Tak, stracisz prawo do ulgi. W sytuacji, gdy pełnoletnie, uczące się dziecko przekroczy w ciągu roku limit dochodów 3089 zł, tracisz prawo do ulgi dla rodzin 4+ za cały rok podatkowy. Pamiętaj, że w takiej sytuacji musisz poinformować pracodawcę o zmianie stanu faktycznego.

Czy moje przychody ze sprzedaży akcji będą zwolnione w ramach ulgi dla rodzin 4+?

Nie. Ulgą nie są objęte przychody z kapitałów pieniężnych. W ramach ulgi dla rodzin 4+ zwolnienie obejmuje przychody z pracy na etacie, z umowy zlecenia zawartej z firmą oraz z działalności gospodarczej z wyłączeniem przychodów opodatkowanych w formie karty podatkowej.

Wychowuję czworo małoletnich dzieci. Mój przychód z pracy na etacie w roku podatkowym przekroczy 85 528 zł. Czy mimo przekroczenia wyżej wspomnianego limitu będę mógł skorzystać z ulgi dla rodzin 4+ i czy mogę złożyć swojemu pracodawcy oświadczenie o spełnieniu warunków do stosowania ulgi dla rodzin 4+?

Jeśli spełniasz warunki do skorzystania z ulgi dla rodzin 4+, to Twoje przychody z pracy na etacie do wysokości 85 528 zł korzystają ze zwolnienia i możesz złożyć oświadczenie swojemu pracodawcy.

__________
oprac. kjp
źródło: Ministerstwo Finansów
zdjęcie: Pixabay

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Twoje prawa jako rodzica:
  • Prawo do wglądu w materiały dydaktyczne i podręczniki
  • Prawo do złożenia pisemnego sprzeciwu wobec wybranych treści
  • Prawo do uczestnictwa w radzie rodziców i wpływu na szkolny program wychowawczy
  • Prawo do wnioskowania o zwolnienie dziecka z konkretnych zajęć (za zgodą dyrektora)

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Marzec 2026

Publikacja nowej podstawy programowej

MEN opublikowało projekt nowej podstawy programowej w Dzienniku Ustaw.

Kwiecień 2026

Konsultacje społeczne

Trwały zaledwie 3 tygodnie. Wpłynęło ponad 12 000 uwag od rodziców i nauczycieli.

Maj–Czerwiec 2026

Szkolenia nauczycieli

Obowiązkowe szkolenia dla pedagogów z nowych przedmiotów i metod oceniania.

Wrzesień 2026

Wejście w życie reformy

Nowe przedmioty i programy nauczania obowiązują we wszystkich szkołach publicznych.

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Uwaga – termin składania uwag mija 15 maja 2026!

Jeśli chcesz wyrazić swoje zdanie na temat reformy, masz czas do 15 maja 2026 r. Uwagi możesz składać przez platformę konsultacji MEN lub bezpośrednio do rady rodziców w swojej szkole.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.